సుమతీశతక స్ఫూర్తి-6

శతకకర్త సరసహృదయం

మన 'సుమతి ' బాబాయిలోని లౌక్యం ఆయనలోని శృంగార రసప్రియత్వాన్ని మరుగుపరచలేదు. ఆ శృంగారానికి ఉన్న హద్దుల్ని సైతం ఆయన మరవలేదు.

క. కసుగాయ కఱచి చూచిన మసలక తెగ వగరు కాక మధురంబగునా ?

పస గలుగు యువతులుండగ పసిబాలల పొందువాడు పశువుర సుమతీ ! (కసుగాయ = పిందె)

అని ఆ రోజుల్లోనే child-abuseని child-traffickingని ఎదుర్కొన్నాడు.వేశ్యాలోలత్వాన్ని అడుగడుగునా వ్యతిరేకించాడు. దానికి నిదర్శనం ఈ పద్యాలే.

క. కాముకుడు తనిసి విడిచిన కోమలి పరవిటుడు కవయగోరుట యెల్లన్

ప్రేమమున చెరకుపిప్పికి చీమలు వెస మూగినట్లు సిద్ధము సుమతీ !

(తనిసి = తృప్తి చెంది ; కవయగోరుట = అనుభవింప దలచుట ; వెసన్ = వెంటనే)

క. కోమలి విశ్వాసంబును, పాములతో చెలిమి, అన్యభామల వలపున్

వేముల తియ్యదనంబును భూమీశుల నమ్మికలును బొంకుర సుమతీ !

(కోమలి = స్త్రీ ; చెలిమి = స్నేహం ; అన్యభామలు = పరస్త్రీలు ; వలపు = ప్రేమ ; వేముల = వేపకాయల యొక్క ; భూమీశుల = రాజుల యొక్క ; బొంకు = అబద్ధం)

క. కొక్కోకమెల్ల చదివిన, చక్కనివాడైన రాజచంద్రుండైనన్

మిక్కిలి రొక్కములివ్వక చిక్కదురా వారకాంత సిద్ధము సుమతీ !

(కొక్కోకము = sexology ; మిక్కిలి రొక్కములు = బాగా డబ్బు ; వారకాంత = వేశ్య)

క. తలపొడుగు ధనము పోసిన వెలయాలికి వలపు లేదు వివరింపంగా

తల తడిమి బాసచేసిన వెలయాలిని నమ్మరాదు వినరా సుమతీ !

(వెలయాలికి = వేశ్యకి ; బాసచేసిన = వాగ్దానం చేసినప్పటికీ)

క. నవ్వకుమీ సభలోపల, నవ్వకుమీ తల్లిదండ్రి నాతులతోడన్

నవ్వకుమీ పరసతితో, నవ్వకుమీ విప్రవరుల నయమిది సుమతీ !

(నాతులు = స్త్రీలు ; విప్రవరులన్ = బ్రాహ్మణోత్తములను ; నయము = నీతి)

క. పరసతి కూటమి గోరకు, పరధనములకాశపడకు పరు నెంచకుమీ !

సరి కాని గోష్ఠి చేయకు, సిరి చెడి చుట్టంబు కడకు చేరకు సుమతీ !

క. పరసతుల గోష్ఠి నుండిన పురుషుడు గాంగేయుడైన పురి నిందపడున్

గరిత సుశీలయె ఐనను పరు సంగతి నున్న నిందపాలగు సుమతీ !

(గోష్ఠి = సాంగత్యం, company ; గాంగేయుడు = భీష్ముడు ; పురిన్ = ఊరిలో ; గరిత = స్త్రీ ; సుశీల = మంచి శీలము గలది ; పరు సంగతిన్ ఉన్నన్ = పరపురుషుడి సాంగత్యంలో ఉంటే)

క. పులిపాలు తెచ్చి యిచ్చిన, అలవడగా గుండె కోసి అరచే నిడినన్

తలపొడుగు ధనము పోసిన వెలయాలికి కూర్మి లేదు వినరా సుమతీ !
(కూర్మి = ప్రేమ)